Delikatne zmiany w strukturze PAK. signed char zamiast short

testx2/text_file.txt

@@ -0,0 +1,251 @@
+Nam strzelać nie kazano. - Wstąpiłem na działo
+
+I spójrzałem na pole; dwieście armat grzmiało.
+
+Artyleryi ruskiej ciągną się szeregi,
+
+Prosto, długo, daleko, jako morza brzegi;
+
+I widziałem ich wodza: przybiegł, mieczem skinął
+
+I jak ptak jedno skrzydło wojska swego zwinął;
+
+Wylewa się spod skrzydła ściśniona piechota
+
+Długą czarną kolumną, jako lawa błota,
+
+Nasypana iskrami bagnetów. Jak sępy
+
+Czarne chorągwie na śmierć prowadzą zastępy.
+
+ 
+
+Przeciw nim sterczy biała, wąska, zaostrzona,
+
+Jak głaz bodzący morze, reduta Ordona.
+
+Sześć tylko miała armat; wciąż dymią i świecą;
+
+I nie tyle prędkich słów gniewne usta miecą,
+
+Nie tyle przejdzie uczuć przez duszę w rozpaczy,
+
+Ile z tych dział leciało bomb, kul i kartaczy.
+
+Patrz, tam granat w sam środek kolumny się nurza,
+
+Jak w fale bryła lawy, pułk dymem zachmurza;
+
+Pęka śród dymu granat, szyk pod niebo leci
+
+I ogromna łysina śród kolumny świeci.
+
+ 
+
+Tam kula, lecąc, z dala grozi, szumi, wyje.
+
+Ryczy jak byk przed bitwą, miota się, grunt ryje; -
+
+Już dopadła; jak boa śród kolumn się zwija,
+
+Pali piersią, rwie zębem, oddechem zabija.
+
+Najstraszniejszej nie widać, lecz słychać po dźwięku,
+
+Po waleniu się trupów, po ranionych jęku:
+
+Gdy kolumnę od końca do końca przewierci,
+
+Jak gdyby środkiem wojska przeszedł anioł śmierci.
+
+ 
+
+Gdzież jest król, co na rzezie tłumy te wyprawia?
+
+Czy dzieli ich odwagę, czy pierś sam nadstawia?
+
+Nie, on siedzi o pięćset mil na swej stolicy,
+
+Król wielki, samowładnik świata połowicy;
+
+Zmarszczył brwi, - i tysiące kibitek wnet leci;
+
+Podpisał, - tysiąc matek opłakuje dzieci;
+
+Skinął, - padają knuty od Niemna do Chiwy.
+
+Mocarzu, jak Bóg silny, jak szatan złośliwy,
+
+Gdy Turków za Bałkanem twoje straszą spiże,
+
+Gdy poselstwo paryskie twoje stopy liże, -
+
+Warszawa jedna twojej mocy się urąga,
+
+Podnosi na cię rękę i koronę ściąga,
+
+Koronę Kazimierzów, Chrobrych z twojej głowy,
+
+Boś ją ukradł i skrwawił, synu Wasilowy!
+
+ 
+
+Car dziwi się - ze strachu. drzą Petersburczany,
+
+Car gniewa się - ze strachu mrą jego dworzany;
+
+Ale sypią się wojska, których Bóg i wiara
+
+Jest Car. - Car gniewny: umrzem, rozweselim Cara.
+
+Posłany wódz kaukaski z siłami pół-świata,
+
+Wierny, czynny i sprawny - jak knut w ręku kata.
+
+ 
+
+Ura! ura! Patrz, blisko reduty, już w rowy
+
+Walą się, na faszynę kładąc swe tułowy;
+
+Już czernią się na białych palisadach wałów.
+
+Jeszcze reduta w środku, jasna od wystrzałów,
+
+Czerwieni się nad czernią: jak w środek mrowiaka
+
+Wrzucony motyl błyska, - mrowie go naciska, -
+
+Zgasł - tak zgasła reduta. Czyż ostatnie działo
+
+Strącone z łoża w piasku paszczę zagrzebało?
+
+Czy zapał krwią ostatni bombardyjer zalał?
+
+Zgasnął ogień. - Już Moskal rogatki wywalał.
+
+ 
+
+Gdzież ręczna broń? - Ach, dzisiaj pracowała więcej
+
+Niż na wszystkich przeglądach za władzy książęcej;
+
+Zgadłem, dlaczego milczy, - bo nieraz widziałem
+
+Garstkę naszych walczącą z Moskali nawałem.
+
+Gdy godzinę wołano dwa słowa: pal, nabij;
+
+Gdy oddechy dym tłumi, trud ramiona słabi;
+
+A wciąż grzmi rozkaz wodzów, wre żołnierza czynność;
+
+Na koniec bez rozkazu pełnią swą powinność,
+
+Na koniec bez rozwagi, bez czucia, pamięci,
+
+Żołnierz jako młyn palny nabija - grzmi - kręci
+
+Broń od oka do nogi, od nogi na oko:
+
+Aż ręka w ładownicy długo i głęboko
+
+Szukała, nie znalazła - i żołnierz pobladnął,
+
+Nie znalazłszy ładunku, już bronią nie władnął;
+
+I uczuł, że go pali strzelba rozogniona;
+
+Upuścił ją i upadł; - nim dobiją, skona.
+
+Takem myślił, - a w szaniec nieprzyjaciół kupa
+
+Już łazła, jak robactwo na świeżego trupa.
+
+ 
+
+Pociemniało mi w oczach - a gdym łzy ocierał,
+
+Słyszałem, że coś do mnie mówił mój Jenerał.
+
+On przez lunetę wspartą na moim ramieniu
+
+Długo na szturm i szaniec poglądał w milczeniu.
+
+Na koniec rzekł; "Stracona". - Spod lunety jego
+
+Wymknęło się łez kilka, - rzekł do mnie: "Kolego,
+
+Wzrok młody od szkieł lepszy; patrzaj, tam na wale,
+
+Znasz Ordona, czy widzisz, gdzie jest?" - "Jenerale,
+
+Czy go znam? - Tam stał zawsze, to działo kierował.
+
+Nie widzę - znajdę - dojrzę! - śród dymu się schował:
+
+Lecz śród najgęstszych kłębów dymu ileż razy
+
+Widziałem rękę jego, dającą rozkazy. -
+
+Widzę go znowu, - widzę rękę - błyskawicę,
+
+Wywija, grozi wrogom, trzyma palną świécę,
+
+Biorą go - zginął - o nie, - skoczył w dół, - do lochów"!
+
+"Dobrze - rzecze Jenerał - nie odda im prochów".
+
+ 
+
+Tu blask - dym - chwila cicho - i huk jak stu gromów.
+
+Zaćmiło się powietrze od ziemi wylomów,
+
+Harmaty podskoczyły i jak wystrzelone
+
+Toczyły się na kołach - lonty zapalone
+
+Nie trafiły do swoich panew. I dym wionął
+
+Prosto ku nam; i w gęstej chmurze nas ochłonął.
+
+I nie było nic widać prócz granatów blasku,
+
+I powoli dym rzedniał, opadał deszcz piasku.
+
+Spojrzałem na redutę; - wały, palisady,
+
+Działa i naszych garstka, i wrogów gromady;
+
+Wszystko jako sen znikło. - Tylko czarna bryła
+
+Ziemi niekształtnej leży - rozjemcza mogiła.
+
+Tam i ci, co bronili, -i ci, co się wdarli,
+
+Pierwszy raz pokój szczery i wieczny zawarli.
+
+Choćby cesarz Moskalom kazał wstać, już dusza
+
+Moskiewska. tam raz pierwszy, cesarza nie słusza.
+
+Tam zagrzebane tylu set ciała, imiona:
+
+Dusze gdzie? nie wiem; lecz wiem, gdzie dusza Ordona.
+
+On będzie Patron szańców! - Bo dzieło zniszczenia
+
+W dobrej sprawie jest święte, Jak dzieło tworzenia;
+
+Bóg wyrzekł słowo stań się, Bóg i zgiń wyrzecze.
+
+Kiedy od ludzi wiara i wolność uciecze,
+
+Kiedy ziemię despotyzm i duma szalona
+
+Obleją, jak Moskale redutę Ordona -
+
+Karząc plemię zwyciężców zbrodniami zatrute,
+
+Bóg wysadzi tę ziemię, jak on swą redutę.